Klassieke Klets

Duizend jaar klassieke muziek, zie daar maar eens wegwijs in te worden. Muziekjournalisten Guido van Oorschot en Joris Heynen zijn je maandelijkse gids in Klassieke Klets. Ze praten en luisteren, met soms een gepeperde mening en dan weer een korrel zout. Waarom val je voor een stem? Schrijft Einaudi ook weleens iets goeds? Een oude rot en een jonge god bezorgen je graag een uurtje rode oren.

Abonneer je op deze podcast via Spotify, Apple of Deezer.

Afleveringen

#30: Vrienden van het lied

Joris en Guido gaan het hebben over liedjes. Pardon, het Lied, met hoofdletter en al. Want zo plechtig gaat het toe in de liedkunst, de edele versmelting van muziek en poëzij. Startpunt: 1814, Schubert natuurlijk. Waarna de heren via Frankrijk, Engeland en Nederland uitkomen op een Tiroler alpenwei.

Beluister

#29 Zangeres zonder stem

Aan klassieke muziek, haar nest, voegde zangeres Nora Fischer scheuten jazz en ladingen pop toe. Totdat ze in 2020 compleet vastliep: haar bejubelde stem weigerde. Wat nu? Nora Fischer maakte er een voorstelling over, De Sprong. En praat in Klassieke klets openhartig over verwachting en angst.

Beluister

#28: Brokken Brockes

Pasen komt eraan. Dat betekent: passies. Matthäus-murw en uitgehannest met de Johannes maken de Klassieke kletsers een rondleiding door de Brockes-Passion, een door grote jongens (Händel! Telemann!) getoonzet oratorium over Jezus’ lijdensweg.

Beluister

#27: Protest!

Kun je de wereld veranderen met muziek? Joris en Guido trekken op onderzoek uit. Ze duiken in de historie van muzikaal protest, van het 17e-eeuwse geuzenlied tot de provocaties van de zwarte Amerikaanse queer-componist Julius Eastman. De kracht van klassiek verandert de mens. En ook de maatschappij?

Beluister

#26: De turbo van Leonard Bernstein

Seks, drank, drugs: de lust van Leonard Bernstein was onstilbaar. Joris en Guido duiken even in zijn leven, maar toch vooral in zijn werk. Telde de man van de musical West Side Story mee als een serieuze componist? Wat was zijn aandeel in de revival van Mahler? And what about the Lenny leap?

Beluister

#25: Van de zotte

Het is niet eens carnaval. En toch kletsen Joris en Guido drie kwartier over zotheid. Muziek om bij te lachen dus, vanaf de Middeleeuwen tot nu, van kroegjool tot waanzin tot olala… Erasmus kijkt om de hoek, maar ook een schuine Erwin Schulhoff en een nog schuinere Mozart.

Beluister

#24: Wat maakt een meesterwerk?

Vraag van een trouwe luisteraar: wat maakt een werk tot een meesterwerk? Simpel, dachten Guido en Joris. Maar een antwoord formuleren bleek nog niet zo makkelijk. De klassieke kletsers gaan daarom te rade bij een paar persoonlijke favorieten.

Beluister

#23: Vileine kritiek

Joris en Guido duiken in hun eigen vak: de muziekkritiek. Ze behandelen gevoelige kwesties. Hoe ver mag je gaan in het formuleren van je mening? Schreven recensenten vroeger niet veel gemener? En er bestaat toch alleen muziek die je wel of niet raakt?

Beluister

#22: Pardon my French

De sterkhouder van het Franse ensemble La Tempête, Simon-Pierre Bestion, ontketent een storm in oudemuziekland. Met spraakmakende programma’s, waarin hij traditie aan vernieuwing knoopt. Guido en Joris kletsen over zijn carrière en levensloop.

Beluister

#21: Lucide Lucie

Te gast: Lucie Horsch! Ze is al jaren een vermaarde blokfluitist, maar duikt ook steeds vaker op als pianist en zangeres. En toch is ze pas 23. Aan Joris en Guido vertelt ze over musici die haar inspireren, gooit ze een steen in de vijver van diversiteit en inclusie en deelt ze swingende muziek.

Beluister

#20: Barokfolk. Watte?

Joris en Guido proberen de vinger te krijgen achter een opwindend maar vaag genre: barokfolk. Niemand weet wat het precies inhoudt, dus iedereen gaat ermee aan de haal. Duitse pagan folk, Amerikaanse jaren-zestigfolk, Angelsaksische folk met een barok sausje en nieuwe helden komen voorbij.

Beluister

#19: Long live the King!

Op 6 mei krijgt Charles III de St Edward’s Crown opgezet tijdens een dienst in Westminster Abbey. Welke feestelijk nationalistische klanken gaan de kerk op die dag vullen? Naast Londen bezoeken Guido en Joris ook vorstelijk Praag, Reims, Boedapest en Amsterdam. Ga mee op een trip down monarchy lane!

Beluister

#18: Tár, een meesterwerk?

Journalisten zijn unaniem: de film Tár, met Cate Blanchett als de gelauwerde chef-dirigente van de Berliner Philharmoniker, is fantástisch. Maar Guido en Joris zagen toch echt een andere film. En zo vormt Hollywoods laatste lieveling aanleiding voor een gepeperde podcast over vrouwelijke dirigenten.

Beluister

#17: Bingen met Hildegard

Muzikale lichtpuntjes in de duistere Middeleeuwen? Joh, meer dan genoeg. Neem de componist Hildegard von Bingen (1098-1179). Aangespoord door Hildegarddagen in TivoliVredenburg en Muziekgebouw aan ’t IJ wijden onze muziekjourno’s een aflevering aan de verlichte klanken van de ‘Sibille van de Rijn’.

Beluister

#16: Gouden sleutel

Hoe bereik je een jong publiek met klassieke muziek? Guido en Joris plukken een vakman uit de gangen van TivoliVredenburg die misschien een antwoord heeft: programmeur Peter Tra. Uit zijn koker komt het bijzondere concertformat Pieces of Tomorrow.

Beluister

#15: Tussen Kerst en kitsch

Stille Nacht, waar komt die oorwurm eigenlijk vandaan? Wie kent de eeuwenoude kerstmuziek van Mallorca? En hoe pakte de beroemde Schotse componist James MacMillan zijn Christmas Oratorio (2019) aan? Zie hier, een hele aflevering Klassieke Klets gewijd aan klassieke kerstmuziek.

Beluister

#14: Nieuwe muziek mag móói zijn!

Tuut-piep-knor! Dat was lang het scheldwoord voor muziek van eigentijdse componisten. Vanaf de jaren 1950 joegen ze het publiek inderdaad de zaal uit met akoestisch prikkeldraad, maar hoe zit dat tegenwoordig? Joris en Guido staken hun licht op rond recent werk van componisten uit eigen land.

Beluister

#13: En de Edison gaat naar…

Als ex-juryleden van Nederlands oudste muziekprijs, de Edison, hebben de heren recht van spreken (vinden ze). In deze aflevering analyseren Guido en Joris de winnaarslijst van dit jaar, geven ze een kijkje in de keuken van het jurytraject en menen ze in de keuzes enig chauvinisme te bespeuren.

Beluister

#12: Oude Muziek, nieuwe jas

Elk jaar brandt in augustus het beroemde Festival Oude Muziek in Utrecht weer los. Over het thema van dit jaar, galanterie, was enige verwarring, merkten Guido en Joris in de wandelgangen. Want wat houdt dat eigenlijk in? Verder wagen de heren zich aan het eeuwig terugkerende debat over oude muziek.

Beluister

#11: Komt rijpheid met de jaren?

Opeens kwam het nieuws dat het Koninklijk Concertgebouworkest een 26-jarige Fin aanstelt als chef-dirigent: Klaus Mäkelä. Terwijl we in de klassieke muziek hebben geleerd dat rijpheid met de jaren komt. Wat is hier aan de hand? Mäkelä een natuurtalent, of marketing voor een jonger publiek?

Beluister

#10: Overleeft de score buiten beeld?

Dit jaar wordt de onder Grammy’s bedolven Hollywoodcomponist John Williams 90 jaar. Hoog tijd, vinden Joris en Guido, om eens klassiek te kletsen over filmmuziek. Wat typeert een goede soundtrack? Welke muziek houdt zich buiten de bioscoop staande? En wie was de meester van de oorwurm?

Beluister

#9: De Laatste Eer

Droevige muziek is de mooiste muziek. Dus hullen Joris en Guido zich voor deze aflevering in het zwart. Ze bespreken muziek die is geschreven voor de doden, van theatraal requiem tot piepklein eerbetoon.

Beluister

#8: Grensland

Ook muzikaal zet de oorlog in Oekraïne de zaken op scherp. Maar wat weten we eigenlijk van de muziek uit het Grensland? Guido en Joris kleuren het immense land in van grijs naar blauwgeel. Met coryfeeën op de piano, Prokofjev uit de Donbas en niet te vergeten de aartsvader Mykola Lysenko… Uh, wie?

Beluister

#7: Passie voor Bassie

Geen plek ter wereld waar de Matthäus-Passion van Bach zo vaak wordt uitgevoerd als in Nederland. Joris en Guido zoomen in op die cultus, maar natuurlijk ook op de muziek. Waar ze eerlijk gezegd wel wat probleempjes mee hebben.

Beluister

#6: Odysseus, Japans ludduvuddu en een gekookt mensenhart

Opera is een complexe muziekvorm. De emoties lopen vaak hoog op en een beetje voorstelling duurt algauw drie uur. Wil je het verhaal goed kunnen volgen, dan moet je je ook nog inlezen... Afhaken? Niet doen!

Beluister

#5: Maken foute mensen ook foute muziek?

Joris en Guido duiken in troebel water met de vraag: maken foute mensen ook foute muziek? Ze stuiten op een moordenaar, een jodenhater, twee collaborateurs, een paar #MeToo-gevallen en een veroordeelde ontuchtpleger!

Beluister

#4: Dáárom bekoren koren

Wat bespreken twee klassieke muziekjournalisten in de kerstmaand anders met elkaar dan koormuziek? De luisterreis voert van rauwe renaissance uit Vlaanderen naar zalvende Engelse meerstemmigheid en van Amsterdamse avant-garde naar glasheldere polyfoniepracht uit Letland.

Beluister

#3: Wtf is Neoklassiek?

Sorry, maar what the f*ck is neoklassiek? Kan iemand dat aan Guido en Joris uitleggen? In deze Klassieke klets komt het waanzinnig populaire streamingfenomeen ‘neoklassiek’ er niet zonder kleerscheuren af.

Beluister

#2: Waarom val je voor een stem?

Wat is de aantrekkingskracht van een stem? Waarom vindt Joris de zang van Maria Callas hemelbestormend mooi, terwijl Guido haar over-the-top sentimenteel en pathetisch noemt? In deze aflevering vliegen de heren van hot naar her, om uiteindelijk een niet voorziene rode draad te ontwaren: de dood.

Beluister

#1: Een oude rot en een jonge god

Guido en Joris stellen zichzelf voor, vertellen hoe ze in de wondere wereld van de klassieke muziek zijn beland en verklaren ze de noodzaak van deze nieuwe podcast. “Als er ergens gewichtig wordt gesproken, dan is het wel in de klassieke muziek.” En dat is dus precies wat de twee níet gaan doen.

Beluister
Klassieke Klets - Tracklist #28

Speellijst

  • Georg Philipp Telemann, Sinfonia, RIAS Kammerchor, Akademie für Alte Musik Berlin o.l.v. René Jacobs
  • Reinhard Keiser, ‘Heil, der Welt, dein schmerzlich Leiden’ , Vox Luminis, Les Muffatti o.l.v. Peter Van Heyghen
  • Reinhard Keiser, ‘Eilt ihr angefochtnen Seelen’, Vox Luminis, Les Muffatti o.l.v. Peter Van Heyghen
  • Georg Philipp Telemann, ‘Drauf lief ein Kriegsknecht hin’ / ‘Es ist vollbracht’, RIAS Kammerchor, Akademie für Alte Musik Berlin o.l.v. René Jacobs
  • Georg Philipp Telemann, ‘O Donnerwort, O schrecklich Schreien!’, RIAS Kammerchor, Akademie für Alte Musik Berlin o.l.v. René Jacobs
  • Georg Philipp Telemann, ‘Was Bärentatzen, Löwenklauen’, RIAS Kammerchor, Akademie für Alte Musik Berlin o.l.v. René Jacobs
  • Georg Friedrich Händel, ‘Was Bärentatzen, Löwenklauen’, Arcangelo o.l.v. Jonathan Cohen
  • Georg Friedrich Händel, ‘Soll mein Kind, Mein Leben sterben’, Arcangelo o.l.v. Jonathan Cohen
  • Georg Friedrich Händel, ‘Brich, mein Herz, zerfliess in Tränen’, Arcangelo o.l.v. Jonathan Cohen
  • Georg Friedrich Händel, ‘Ach, wie hungert mein Gemüte’, Arcangelo o.l.v. Jonathan Cohen
Klassieke Klets - Tracklist #29

Speellijst

  • Osvaldo Golijov, Nani, Nora Fischer en Asko Schönberg
    Max Reger, Im Himmelreich ein Haus steht, Nationaal Jeugdkoor o.l.v. Eric Ericson
  • Beck, Old Shanghai, Nora Fischer en The Four Baritones
  • Maurice Ravel, Kaddish, Nora Fischer en Daniël Kool (piano)
  • Morris Kliphuis, The Elm Seeds, Nora Fischer en Remco Menting (slagwerk)
  • Alessandro Scarlatti, O cessate di piagarmi, Nora Fischer en Marnix Dorrestein (gitaar)
Klassieke Klets - Tracklist #27

Speellijst:

  • Repetitiefragment uit Reconstructie (1969), een opera van het collectief Louis Andriessen, Reinbert de Leeuw, Misha Mengelberg, Peter Schat, Jan van Vlijmen, Hugo Claus en Harry Mulisch
  • Alweer geen deegh de kuyp is leegh, Camerata Trajectina
  • Joseph Haydn, deel vier (Finale) uit: Symfonie nr. 45 in f-klein, Il Giardino Armonico o.l.v. Giovanni Antonini
  • Jean Sibelius, Finlandia, Minnesota Orchestra, YL Male Voice Choir o.l.v. Osmo Vänskä
  • Ethel Smyth, The March of the Women, Chorus of the Plymouth Music Series
  • Kurt Weill, Die Mortitat von Mackie Messer, uit: Die Dreigroschenoper, Wolfgang Neuss, Wilhelm Brückner-Rüggeberg
  • Julius Eastman, Wild-Up
Klassieke Klets - Tracklist #26

Speellijst:

  • Leonard Bernstein spreekt tijdens een van de Young People's Concerts
  • Leonard Bernstein, 'Lucky to be me', uit: On the Town, studio-orkest o.l.v. Leonard Bernstein
  • Aaron Copland, Doppio movimento, uit: Appalachian Spring, New York Philharmonic Orchestra o.l.v. Leonard Bernstein
  • Igor Stravinsky, Glorification de l'élue, uit: Le sacre du printemps, New York Philharmonic Orchestra o.l.v. Leonard Bernstein
  • Gustav Mahler, deel 4 (Finale), uit: Zesde symfonie, Wiener Philharmoniker o.l.v. Leonard Bernstein
  • Leonard Bernstein, 'I Don’t Know', uit: Mass, Baltimore Symphony Orchestra o.l.v. Marin Alsop
  • Benjamin Britten, Sunday Morning, uit Four Sea Interludes, Boston Symphony Orchestra o.l.v. Leonard Bernstein
Klassieke Klets - Tracklist #25

Speellijst:

  • 'Bacche, bene venies', uit: Carmina Burana, Datura
  • 'Alleen al door haar aanblik heeft de Zotheid de zorgen van haar toehoorders verjaagd', uit: Lof der zotheid, Jordi Savall, Maike Boerdam
  • Josquin Baston, 'Een meysken was vroech opgestaen', Ratas del viejo mundo
  • Giovanni Paolo Foscarini, Folia, Private Musicke
  • W.A. Mozart, 'Leck mich im Arsch', Sabine Devieilhe (sopraan), Pygmalion o.l.v. Raphaël Pichon
  • Luciano Berio, Sequenza III, Sabina Meyer
  • Stripsody, Cathy Berberian
  • Erwin Schulhoff, Sonata erotica, Loes Luca
Klassieke Klets - Tracklist #24

Speellijst:

  • Claudio Monteverdi, ‘Possente spirto, e formidabil nume’, uit L’Orfeo. Valerio Contaldo (tenor), Cappella Mediterranea o.l.v. Leonardo Garcia-Alarcón
  • Jean Gilles, Graduel, uit Requiem. La Chapelle Royale o.l.v. Philippe Hereweghe
  • Joseph Haydn, Kyrie, uit Nelsonmis. The English Concert and Choir o.l.v. Trevor Pinnock
  • Franz Schubert, Adagio, uit Strijkkwintet. Alban Berg Quartett, Heinrich Schiff (cello)
  • Arvo Pärt, Ode III, uit Kanon Pokajanen. Cappella Amsterdam o.lv. Daniel Reuss
  • Louis Andriessen, uit De Staat. Los Angeles Philharmonic Orchestra, Synergy Vocals o.l.v. Reinbert de Leeuw
Klassieke Klets - Tracklist #23

Speellijst:

  • Rufus Wainwright, Amsterdam Sinfonietta, Who By Fire
  • Anton Bruckner, Derde symfonie, deel 1, Gemässigt, mehr bewegt, misterioso, Wiener Philharmoniker o.l.v. Bernard Haitink
  • Matthijs Vermeulen, Vijfde symfonie, deel 1, Adagio, Radio Filharmonisch Orkest o.l.v. Roelof van Driesten
  • Gregoriaans, Coro de Monjes del Monasterio Benedictino de Santo Domingo de Silos
  • Henryk Górecki, Kleines Requiem für eine Polka, deel 1, Tranquillo, Schönberg Ensemble o.l.v. Reinbert de Leeuw
Klassieke Klets - Tracklist #21

Speellijst:

  • Zequinha de Abreu, Tico tico, arr. Charlie Parker, Lucie Horsch (blokfluit), Fuse
  • Passages in Imitation of the Trumpet, Pedro Memelsdorff (blokfluit), Andreas Staier (klavecimbel)
  • Georg Friedrich Händel, ‘New Scenes of Joy’, uit: Theodora, Lorraine Hunt Lieberson (mezzosopraan), Orchestra of the Age of Enlightenment o.l.v. Harry Bickett
  • Ludwig van Beethoven, Pianosonate nr. 31 (Op. 110), deel III (Adagio ma non troppo), Aleksej Ljoebimov
  • traditional: She Moved Through the Fair, Lucie Horsch (blokfluit)
  • Sinanon saran (Chant de griot), Kassé Mady Diabaté (zang), Ballaké Sissoko (kora), La Capella Reial de Catalunya o.l.v. Jordi Savall
Klassieke Klets - Tracklist #20

Speellijst:

  • Anoniem, Turlurù, Marco Beasley, L’ Arpeggiata o.l.v. Christina Pluhar
  • Faun, Federkleid
  • Phil Ochs, Cross my Heart
  • Gene Clark, The Gosdin Brothers, Echoes
  • John Peacock, Cuckold Come Out the Armery, Les Musiciens de Saint-Julien, o.l.v. François Lazarevitch
  • Georg Philipp Telemann - anoniem, Vitement – Braul Oltenesc, Les Musiciens de Saint-Julien o.l.v. François Lazarevitch
  • Niel Gow’s Lament for the Death of His Second Wife, Barokksolistene o.l.v. Bjarte Eike
  • Henry Purcell, Music For a While, Berit Norbakken, Barokksolistene o.l.v. Bjarte Eike